Gündem · Ehliyet · Aday sürücü
Ehliyeti yeni aldıysan aday sürücüsün: 2 yıl, 75 ceza puanı ve 0,20 promil sınırı
Yayın: 6 Kasım 2026
İlk sürücü belgesini yeni aldıysan ya da belgen iptal edilip yeniden almaya hak kazandıysan, belgenin verildiği tarihten itibaren iki yıl boyunca "aday sürücü" sayılırsın. Bu süre içinde sıradan sürücüden daha dar bir hata payın var: normal sürücünün belgesi 100 ceza puanında geri alınırken, aday sürücünün belgesi 75 ceza puanı aşıldığında iptal edilir. Kuralın bugünkü metni, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun ek 17. maddesinde; madde 24 Temmuz 2026'da kabul edilen 7590 sayılı Kanunla yeniden yazıldı ve 31 Temmuz 2026 tarihli, 33326 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Aday sürücü kim, süre ne zaman bitiyor?
| Konu | Kanuna göre |
|---|---|
| Kimler aday sürücü? | İlk defa sürücü belgesi alanlar ile sürücü belgesi herhangi bir nedenle iptal edilip yeniden sürücü belgesi almaya hak kazananlar. |
| Süre | Belgenin alındığı tarihten itibaren iki yıl. Örnek: 6 Kasım 2026'da aldığın belgenin aday sürücülük süresi 6 Kasım 2028'e kadar sürer. |
| İptal yetkisi | Aday sürücü belgesi iptal işlemlerini Kanun'un 6. maddesinde sayılan görevliler yapar. |
Hangi dört durumda belge iptal edilir?
Aday sürücülük süresi içinde şunlardan biri olursa aday sürücü belgesi iptal edilir:
| Durum | Ne anlama geliyor? |
|---|---|
| Geçici geri alma gerektiren ihlal | Kanun kapsamında sürücü belgesinin geçici olarak geri alınmasını gerektiren bir ihlalin gerçekleştirilmesi. |
| 75 ceza puanının aşılması | Sıradan sürücüdeki 100 puan sınırının yerine, aday sürücü için 75 puan sınırı geçerli. |
| 0,20 promilin üzerinde alkol | Araç cinsine bakılmaksızın, 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullandığının tespiti. |
| Üç özel kuralın üç kez ihlali | 53. maddenin ikinci fıkrası (dönüşlerde yaya, bisiklet ve elektrikli skuter kullananlara, sola dönüşte sağdan ve karşıdan gelen trafiğe ilk geçiş hakkı vermek), 74. madde (yaya ve okul geçitlerinde yayalara ilk geçiş hakkı) ya da 78. madde (emniyet kemeri, koruma başlığı ve çocuk bağlama sistemi gibi koruyucu sistemler) üç kez ihlal edilirse. |
Son satırda Kanun metni "bu maddelerden herhangi birinin üç kez ihlal edilmesi" diyor; üç ihlalin nasıl sayılacağının ayrıntısı Kanun metninde yazmıyor. Güvenli yol: bu üç kuralı hiç ihlal etmemek.
Belge iptal olursa ne yapılır?
İptal edilen aday sürücünün ehliyeti geri verilmez; yeniden ehliyet almak gerekir. Kanun bunun şartlarını sayıyor:
- Sürücü kursuna yeniden devam. Kursa kayıt, eğitim ve sınavlar baştan; sınavlarda başarılı olup motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almak şart.
- Kursa başlamadan önce sağlık belgesi. Psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda "sürücülüğe engel hali yoktur" diyen belge kursa ibraz edilir.
- Tüm idari para cezaları ödenmiş olacak. Bu Kanun kapsamında verilmiş cezaların tamamı tahsil edilmiş olmalı.
- Bekleme ya da geri alma süresi dolacak. İptal işlemi sonrası bekleme süresi ya da geçici geri alma sonrası geri alma süresi kadar zaman geçmiş olmalı.
Aday olmayan sürücüde 100 puan kuralı
Aday sürücülük bitince ya da aday olmayan sürücü için Kanun'un 118. maddesi geçerli. Trafik suçunun işlendiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde toplam 100 ceza puanını dolduranların belgesi 2 ay geri alınır ve eğitime tabi tutulurlar.
| Durum | Sonuç (md. 118) |
|---|---|
| Bir yıl içinde 100 puan (ilk kez) | Belge 2 ay geri alınır, sürücü eğitime tabi tutulur. |
| Aynı yıl içinde 100 puanı ikinci kez doldurma | Belge 4 ay geri alınır; psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi yapılır. Engel hali yoksa süre sonunda belge iade edilir. |
| Bir yıl içinde 100 puanı üç kez doldurma | Belge süresiz iptal edilir. |
| Ölümle sonuçlanan kazada asli kusurlu | Belge 1 yıl geri alınır. |
Geri alma süresinde araç kullanırken yakalanan, Kanun'un 36. maddesinin üçüncü fıkrasına göre ayrıca cezalandırılır. Hangi ihlale kaç puan verildiği Kanun'da değil yönetmelikte belirleniyor; Kanun yalnız "esasları yönetmelikte belirlenen ceza puanları verilir" diyor.
Aday sürücüysen: 4 kural
- Tarihi yaz. Ehliyetinin üstündeki veriliş tarihine iki yıl ekle; aday sürücülüğün bittiği günü bil.
- Alkolde hesap yok. Sınır sıfıra yakın: 0,20 promil üzerinde, hangi araçta olursan ol, belgeni götürür. İçtiysen direksiyona geçme.
- Yaya geçidi ve dönüş. Yayaya ve bisiklet ya da skuter kullananlara ilk geçiş hakkı vermemek (md. 74, md. 53) üç kez ihlal edilirse iptal sebebi; ilk ihlalde bile ciddiye al.
- Kemer her zaman. Emniyet kemeri ve çocuk bağlama sistemi md. 78'de; ihlalinin üç kez tekrarı iptal sebebi. Kısa mesafede de bağla.
Sınav öncesi ya da sonrası: dinleyerek hazırlan
DİNLE GEÇ, ehliyet teorik sınavının dört dersini sesli anlatır: trafik ve çevre, ilk yardım, araç tekniği, trafik adabı. İşe giderken, otobüste, yürürken dinlenir. Ehliyet konularının ilki tamamen ücretsiz; 50 soruluk ücretsiz deneme sınavını kayıt olmadan çözebilir, soru soru çalışmak için ehliyet sorularına bakabilirsin. Ayrıntı: Ehliyet sınavına sesli hazırlık.
Bilgiler Resmî Gazete'nin 31 Temmuz 2026 tarihli ve 33326 sayılı sayısında yayımlanan 7590 sayılı Kanun'un 5. maddesine ve 2918 sayılı Kanun'un güncel metnine (md. 36, 53, 74, 78, 118, ek md. 17) göredir. 7590 sayılı Kanun'un ilgili maddesi yayım tarihinde yürürlüğe girmiştir. Düzenleme yeniden değişirse bu sayfa güncellenir.
Kaynaklar
- Resmî Gazete 31.07.2026, Sayı 33326 — 7590 sayılı Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun (md. 5: 2918 sayılı Kanun ek md. 17)
- mevzuat.gov.tr — 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu (md. 36, 53, 74, 78, 118, ek md. 17)
Bu yazı resmî metinlere dayanır; tarih, ücret ve cezalar değişebilir. Karar vermeden önce resmî kaynaktan ve MEB kayıtlı bir kurstan doğrulayın. DİNLE GEÇ bir kurs ya da resmî kurum değildir; sesli sınav hazırlık platformudur.
Sık sorulan sorular
Aday sürücü ne demek, kaç yıl sürüyor?
İlk defa sürücü belgesi alanlar ile belgesi iptal edilip yeniden belge almaya hak kazananlar, belgenin alındığı tarihten itibaren iki yıl süre ile aday sürücü sayılır (2918 sayılı Kanun, ek madde 17).
Aday sürücünün belgesi hangi durumlarda iptal olur?
Geçici geri alma gerektiren bir ihlal, 75 ceza puanının aşılması, araç cinsine bakılmaksızın 0,20 promilin üzerinde alkollü araç kullanılması ya da 53. maddenin ikinci fıkrası, 74. veya 78. maddelerden herhangi birinin üç kez ihlal edilmesi halinde aday sürücü belgesi iptal edilir.
Aday olmayan sürücüde ceza puanı sınırı kaç?
Trafik suçunun işlendiği tarihten geriye doğru bir yıl içinde 100 ceza puanını dolduran sürücünün belgesi 2 ay geri alınır ve sürücü eğitime tabi tutulur. Aynı yıl ikinci kez doldurursa 4 ay geri alma ve psiko-teknik değerlendirme, bir yıl içinde üç kez doldurursa süresiz iptal uygulanır (md. 118).
Aday sürücü belgesi iptal edilirse ehliyeti tekrar nasıl alırım?
Sürücü kurslarına devam edip sınavlarda başarılı olarak motorlu taşıt sürücüsü sertifikası almak gerekir. Kursa başlamak için psiko-teknik değerlendirme ve psikiyatri uzmanı muayenesi sonucunda sürücülüğe engel hali olmadığını gösteren belge, tüm idari para cezalarının ödenmiş olması ve bekleme ya da geri alma süresinin dolmuş olması şarttır.
Hangi ihlale kaç ceza puanı veriliyor?
Kanun, puanların esaslarının yönetmelikte belirleneceğini söyler; ihlal başına puan Kanun metninde yazmaz.
Aday sürücü kuralı ne zaman yürürlüğe girdi?
Ek 17. madde, 24 Temmuz 2026 tarihinde kabul edilen 7590 sayılı Kanunun 5. maddesiyle yeniden düzenlendi ve 31 Temmuz 2026 tarihli, 33326 sayılı Resmî Gazete'de yayımı tarihinde yürürlüğe girdi.
Her akşam bir sesli soru
Kanala katıl, her gün yeni bir soru ve sesli açıklaması telefonuna gelsin. Ücretsiz.